Sağlıklı diş eti, normal fırçalama ve diş ipi kullanımıyla kanamaz. Bu nedenle fırçalarken lavaboda pembe köpük görmek ya da elma ısırırken diş etinden kan gelmesi, vücudun bir uyarı sinyali olarak düşünülmelidir. Çoğu zaman bu uyarının arkasında tedavisi kolay bir neden vardır; ancak ihmal edildiğinde sorun ilerleyebilir.
En sık neden: diş eti iltihabı (gingivitis)
Diş eti kenarında biriken bakteri plağı, diş etinde iltihaba yol açar. Bu evrede diş eti kızarır, şişer ve kolayca kanar. Gingivitis olarak adlandırılan bu tablo, profesyonel temizlik ve düzenli evde bakımla genellikle birkaç hafta içinde geri döner.
İlerlediğinde: periodontitis
Diş eti iltihabı uzun süre devam ettiğinde, iltihap dişi destekleyen kemiğe doğru ilerleyebilir. Diş ile diş eti arasında cepler oluşur, kemik kaybı başlar ve ilerleyen dönemde dişlerde sallanma görülebilir. Periodontitis olarak adlandırılan bu durum çoğu zaman ağrısızdır; bu yüzden kanama, ilk ve bazen tek uyarıdır.
Kanamayı artırabilen diğer etkenler
- Sert fırça kullanımı ve aşırı kuvvetle fırçalama
- Gebelik ve hormon değişiklikleri
- Kan sulandırıcı ilaçlar
- Kontrolsüz diyabet
- Sigara kullanımı (kanamayı maskeleyebilir, iltihabı gizleyebilir)
- Uyumsuz dolgu veya protez kenarları
Sigara kullananlarda damarlar daraldığı için diş eti hastalığına rağmen kanama daha az görülebilir. Bu nedenle sigara içen kişilerde kanamanın olmaması diş etlerinin sağlıklı olduğu anlamına gelmez.
Kanama varsa fırçalamayı bırakmalı mıyım?
Hayır. Kanayan bölgeyi fırçalamaktan kaçınmak plağın daha fazla birikmesine ve iltihabın artmasına neden olur. Yumuşak bir fırçayla, nazik ama düzenli fırçalamaya ve diş arası temizliğine devam etmek gerekir. Kanama birkaç gün içinde azalmıyorsa muayene olmalısınız.
Muayenede neler yapılır?
Diş eti muayenesinde her dişin çevresindeki cep derinliği ince, dereceli bir sondayla ölçülür ve kanayan noktalar kaydedilir. Bu ölçümler periodontal çizelgeye işlenir ve gerekirse röntgenle kemik seviyesi değerlendirilir. Sonuca göre profesyonel temizlik, kök yüzeyi düzleştirme ya da daha ileri tedaviler planlanır.
Ne zaman beklemeden başvurmalısınız?
- Kanama iki haftadan uzun sürüyorsa
- Diş etlerinizde şişlik, akıntı ya da kötü tat varsa
- Dişlerinizde sallanma ya da aralanma fark ettiyseniz
- Diş etleriniz çekiliyor ve dişler uzamış görünüyorsa
- Vücudunuzun başka yerlerinde de kolay morarma ve kanama varsa (bu durumda hekiminizle birlikte genel tıbbi değerlendirme de gerekebilir)
Diş eti hastalıkları erken dönemde yakalandığında çoğunlukla cerrahi gerektirmeyen yöntemlerle kontrol altına alınabilir. Kanamayı "nasılsa geçer" diye beklemek yerine kısa bir muayeneyle nedenini öğrenmek uzun vadede dişlerinizi korumanın en kolay yoludur.
Gebelikte diş eti kanaması
Gebelik döneminde hormon değişiklikleri diş etlerinin plağa verdiği tepkiyi artırır; bu nedenle gebelerde kanama daha sık görülür. Gebelik diş eti tedavisine engel değildir; profesyonel temizlik genellikle güvenle yapılabilir ve ikinci üç aylık dönem rutin işlemler için en rahat dönem olarak kabul edilir. Gebeliğinizi hekiminize mutlaka bildiriniz.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için hekiminize başvurunuz.